แบกเป้และยกสัมภาระระหว่างเที่ยวชัยภูมิ ทำอย่างไรไม่ให้ปวดหลังตั้งแต่วันแรก

1 กันยายน 2569

ปวดหลังระหว่างเที่ยวส่วนใหญ่ไม่ได้เกิดจากเป้ใบใหญ่ แต่เกิดจากการยกของผิดท่าในจังหวะสั้นๆ ที่ไม่ทันคิด เช่น ตอนดึงกระเป๋าเดินทางออกจากท้ายรถหลังขับมาหลายชั่วโมง หรือตอนเหวี่ยงเป้ขึ้นบ่าข้างเดียวที่ลานจอดรถ

เหตุผลคือหลังของเราทนน้ำหนักที่วางนิ่งๆ ได้พอสมควร แต่ไม่ชอบการก้มตัวลงไปยกของที่อยู่ไกลตัว แล้วบิดเอวพร้อมกัน ทริปชัยภูมิที่ต้องขับรถไกล ขนของขึ้นลงที่พักหลายแห่ง และเดินลานหินที่พื้นไม่เรียบ จึงมีจังหวะแบบนี้ให้พลาดได้ตลอดวัน

จัดเป้ให้น้ำหนักอยู่ชิดหลัง

เป้ที่ใส่สบายเริ่มจากการจัดของข้างใน ของหนัก เช่น ขวดน้ำ อาหาร หรือกล้อง ให้วางไว้กลางเป้และชิดแผ่นหลังมากที่สุด ของเบาอย่างเสื้อกันหนาวหรือเสื้อกันฝนไว้ด้านล่างและด้านนอก ถ้าของหนักไปอยู่ก้นเป้หรือห่างจากหลัง เป้จะถ่วงไปด้านหลัง ทำให้เราต้องโน้มตัวไปข้างหน้าตลอดทางโดยไม่รู้ตัว

ปรับสายสะพายให้ตัวเป้อยู่สูงพอดี ไม่ห้อยลงไปกระแทกก้น ถ้าเป้มีสายคาดเอว ให้คาดตรงกระดูกสะโพกแล้วรัดให้แน่น สายคาดเอวช่วยถ่ายน้ำหนักลงสะโพกและขา ไม่ให้ไหล่กับหลังส่วนบนรับไว้ทั้งหมด สายคาดอกช่วยไม่ให้สายบ่าเลื่อนออกด้านข้าง

ไปเป็นกลุ่มให้แบ่งของกัน ไม่ต้องให้คนที่แข็งแรงที่สุดแบกน้ำทั้งหมด และอย่าพกเผื่อเกินจำเป็น ของที่ต้องแบกเปลี่ยนไปตามฤดู หน้าฝนต้องมีเสื้อกันฝน หน้าหนาวต้องมีเสื้อตัวหนา ใครยังไม่แน่ใจว่าเดือนที่จะไปต้องเตรียมอะไร ดูสิ่งที่ควรติดกระเป๋าในแต่ละช่วงของปีก่อนแพ็ก จะได้ไม่แบกของผิดฤดู

ยกกระเป๋าจากท้ายรถและขึ้นบันไดที่พัก

ช่วงที่หลังเสี่ยงที่สุดคือทันทีที่ลงจากรถ หลังนั่งขับมานาน กล้ามเนื้อหลังยังตึงและเย็นอยู่ แต่เรามักรีบยกกระเป๋าทันที ให้ยืดตัว เดินไปมา และหมุนไหล่สักครู่ก่อน แล้วค่อยเริ่มขนของ

ท่ายกที่ถูกคือดึงกระเป๋าเข้ามาใกล้ขอบท้ายรถก่อน ยืนให้ชิดกระเป๋า ย่อเข่า หลังตรง แล้วใช้แรงขาดันตัวขึ้น ถือกระเป๋าไว้ใกล้ลำตัว ถ้าต้องหันไปทางอื่น ให้ขยับเท้าหมุนทั้งตัว ไม่บิดเอว หลักย่อเข่าแล้วยกชิดตัวนี้ใช้ได้กับของหนักทุกอย่าง ตั้งแต่ลังน้ำดื่มไปจนถึงท่ายกแบตรถลงจากห้องเครื่องแบบไม่ให้หลังรับแรงเต็มๆที่ช่างรถใช้กัน

ที่พักในชัยภูมิหลายแห่งเป็นบ้านไม้ยกสูงหรือห้องชั้นบน บันไดชันและแคบ ให้แบ่งของเป็นหลายใบเล็กแล้วขนหลายรอบ ดีกว่าแบกใบใหญ่รอบเดียว มือข้างหนึ่งต้องว่างไว้จับราว ถ้าที่พักมีพนักงานช่วยยก ก็ไม่ต้องเกรงใจ ตอนเช็กอินควรเดินดูห้องและทางขึ้นลงให้ทั่วก่อนวางกระเป๋า ถ้าบันไดไม่ไหวจริงๆ จะได้ขอเปลี่ยนเป็นห้องชั้นล่างทันที

คนที่เที่ยวคนเดียวโดยไม่มีใครช่วยขนของยิ่งต้องจัดกระเป๋าให้ยกไหวด้วยตัวเองตั้งแต่แรก ลองยกเดินรอบห้องดูก่อนออกจากบ้าน ถ้ารู้สึกหนักตั้งแต่ตอนนั้น ให้เอาของออก

เดินบนลานหินที่ขึ้นๆ ลงๆ

ลานหินทรายที่ป่าหินงาม ไทรทอง หรือมอหินขาว ไม่ได้ชันมาก แต่พื้นเป็นลอน มีร่องหิน และบางช่วงต้องก้าวขึ้นลง ร่างกายต้องคอยปรับสมดุลตลอดเวลา ยิ่งเป้หนักและแกว่ง หลังส่วนล่างยิ่งเกร็ง

ก่อนลงเดิน ให้เอาของที่ไม่จำเป็นออกจากเป้ทิ้งไว้ในรถ เหลือแค่น้ำ ของกินเล็กน้อย เสื้อกันฝน และยาประจำตัว รัดสายให้เป้แนบตัว ไม่ถือของเต็มมือ ไม้เท้าเดินป่าช่วยแบ่งน้ำหนักได้ดีตอนลงทางลาด

พักทุกครั้งที่เห็นร่มไม้ ถอดเป้วางลง แอ่นหลังเบาๆ หมุนไหล่ แล้วค่อยสะพายใหม่ วิธีสะพายที่ดีคือวางเป้บนเข่าที่ยกขึ้นก่อน สอดแขนทีละข้าง ไม่เหวี่ยงขึ้นบ่าจากพื้นทีเดียว

ถาม-ตอบ

เป้สายเดียวหรือกระเป๋าสะพายข้างใช้เที่ยวได้ไหม

ใช้ได้ถ้าของเบาและเดินไม่นาน แต่ถ้าต้องเดินลานหินหรือเส้นทางในป่าเป็นชั่วโมง เป้สองสายดีกว่ามาก เพราะน้ำหนักลงสองบ่าเท่ากัน ถ้าจำเป็นต้องใช้สะพายข้าง ให้สลับข้างบ่อยๆ

กระเป๋าล้อลากเหมาะกับทริปอุทยานหรือเปล่า

เหมาะกับที่พักในเมืองหรือที่พักที่มีทางเดินเรียบ แต่ทางลูกรัง ทางหินกรวด หรือบันไดไม้ ล้อจะไม่ช่วยอะไร และเราต้องยกทั้งใบอยู่ดี ถ้าจะพักในอุทยาน เป้หรือกระเป๋าผ้าแบบสะพายได้สะดวกกว่า

ปวดหลังหลังวันแรก ควรพักหรือเดินต่อ

ถ้าปวดเมื่อยธรรมดาที่ดีขึ้นเมื่อขยับตัว การเดินเบาๆ และยืดเหยียดช่วยได้มากกว่านอนนิ่งทั้งวัน แต่ให้ลดน้ำหนักเป้ลงและเลือกเส้นทางที่ราบ วันนั้นไม่ต้องฝืนขึ้นจุดชมวิว

ปวดแบบไหนที่ไม่ควรรอ

ปวดร้าวลงขา ขาชาหรืออ่อนแรง ปวดหลังหลังจากล้มหรือก้าวพลาด หรือปวดมากจนเดินไม่ได้ ให้หยุดเที่ยวแล้วไปพบแพทย์ที่โรงพยาบาลใกล้ที่สุด ถ้าอยู่ในพื้นที่ห่างไกลและอาการหนัก โทร 1669

ก่อนออกเดินเส้นทางในอุทยาน โทรถามสำนักงานอุทยานเรื่องสภาพทางเดินช่วงนั้น จะได้รู้ว่าต้องแบกอะไรไปแค่ไหน ส่วนคนที่มีปัญหาหลังเรื้อรังอยู่แล้ว ถามแพทย์ที่ดูแลประจำก่อนว่าควรแบกน้ำหนักได้ระดับไหน